«Τα εξ αμάξης» ή «του έσυρε τα εξ αμάξης» είναι μια πολύ αρχαία έκφραση, που συνδέεται με τα Ελευσίνια μυστήρια. Και σήμερα υπάρχουν ανάλογες εκφράσεις, όπως: «του έσυρε όσα σέρνει η σκούπα», «του τα είπε από την καλή» κλπ. αλλά καμιά δεν αποδίδει εκείνο που υπονοούν «τα εξ αμάξης».

Οι Αθηναίοι, όπως είναι γνωστό, λάτρευαν ιδιαίτερα τη μεγάλη θεά Δήμητρα, προς τιμή της οποίας και έκαναν την μεγάλη πομπή των Ελευσίνιων Μυστηρίων. Η πομπή περνούσε την Ιερά Οδό που και σήμερα έτσι λέγεται και η οποία περνούσε πάνω από τον Κηφισό ποταμό (περίπου στο σημείο που είναι σήμερα ο Άγιος Σάββας). Την πομπή αυτή ακολουθούσαν, σχεδόν, όλοι οι «γνήσιοι» και «ορθόδοξοι» Αθηναίοι.

Υπήρχε, όμως και μια μερίδα από ανθρώπους που δεν τους επέτρεπαν να λάβουν μέρος στην πομπή. Οι άνθρωποι αυτοί ήταν (όπως θα λέγαμε σήμερα) «κατώτερης υποστάθμης υποκείμενα», πιθανότατα και «αλλόθρησκοι», που η παρουσία τους θα μόλυνε την ωραία αυτή αθηναϊκή γιορτή. Όπως είναι φυσικό, τα «υποκείμενα» αυτά τα έφερναν βαριά, το θεωρούσαν μεγάλη προσβολή και ήθελαν με κάθε τρόπο να εκδικηθούν.

Συγκεντρωνόντουσαν, λοιπόν, κοντά στη γέφυρα του Κηφισσού, από όπου περίμεναν την επιστροφή των πανηγυριωτών. Τότε άρχιζαν να βρίζουν χυδαιότατα και να χειρονομούν αισχρά και γενικά, να κάνουν ό,τι μπορούν, για να «διαπομπεύσουν» τους προσκυνητές, που γύριζαν από την Ελευσίνα.

Αυτοί πάλι, που γύριζαν συνήθως πάνω σε αμάξια και που είχαν πια κάνει το καθήκον τους προς τη θεά Δήμητρα, απαντούσαν με ίσες με τους άλλους, βρισιές και χειρονομίες.

Τα λόγια που έλεγαν εκείνοι που ήταν πάνω στη γέφυρα (οι γεφυριστές), ονομάστηκαν «γεφυρισμοί», οι δε απαντήσεις των πανηγυριωτών που, όπως είπαμε βρισκόντουσαν πάνω στα αμάξια «τα εξ αμάξης».